Festîvalê soza berdewamiya rêya têkoşîn û azadiyê nû kir û bang li nifşê ciwan kir ku ala pêşenga jinan hilgirin.
Festîval, ku jin, ciwan û nûnerên saziyên sivîl, xizmetguzarî û civakî bi berfirehî beşdar bûn, veguherî qadeke ji bo îfadeya hunerî û civakî.
Festîval bi deqeyek bêdengiyê ji bo rêzgirtina li ser rihê şehîdan dest pê kir, piştreberdevka Yekîtiya Jinên Ciwan ên Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê Beritan Roj, , axivî û got: “Di vê kêliya giran buha de, em îro li vir radiwestin ku jinekê bi bîr bînin ku ne tenê şehîd bû, lê di heman demê de sembolek, felsefeyek û giyanek nemir bû ku di hundurê her jinek azad de dijî… Ew Zîlan e.”
Zîlan ne tenê şervanek bû ku çek hildigirt, lê wê bawerî û baweriyek kûr bi azadiya mirovan û rûmeta jinan hildigirt. Wê rêbertî bi çavên xwe nedît bû, lê wê ew bi dilê xwe dît. Ruhê wê bi wî re bû, û ramanên wê rêya wî dişopandin. Îro, bi hezaran jin, sal bi sal, li ser şopa Zîlan dimeşin, bi baweriya ku azadiya jinan di xwede dihewîne , lê azadî û baweriya bi azadiyê bi têkoşîn û biryardariya bêdawî tê bidestxistin.
Îro, em vê fastîvalê ne tenê ji bo rêzgirtina li şehîdekî pîroz dikin, lê di heman demê de ji bo xurtkirina ruhê Zîlanê di her jinekê de ku bawer dike ku guhertin bi xwe dest pê dike, ku incex berxwedan tenê rêya rûmetê ye.
Di vê qonaxa çarenûssaz de, rêbertî rê li ber aştiyê vedike, ne tenê ji bo Kurdistanê, lê ji bo tevahiya mirovahiyê. Em ne tenê behsa welatekî erdnîgarî dikin, lê behsa welatekî bi rûmetê dikin, welatekî ku jinên azad û giyanên ku ketîbûnê red dikin de esas digrin û dixwazin bi vê rumetê bijîn .
Zîlan ne tenê navekî di dîrokê de bû. Zîlan bingeha berxwedanê ye, felsefeya jiyaneke azad e.
Li kêleka wê, berdevka Kongra Star li Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê, Rîhan Loqo, wiha got: “Di vê rojê de, em bi rêzdarî û serbilindî bîranîna şehîda azadiyê Zîlan bi bîr tînin. Ew ne tenê şervanek bû ku fikarên gelê xwe hilgirt, lê bi mîrateya xwe û çalakiya xwe ya fedaî, ew di şexsê jinên pêşeng û jinên azad de bû îkonek şoreşa azad û xwedawendek û rêwîtiyeke tije têkoşîn. Zîlan bi beden û giyanê xwe wateya rastîn a fedakariyê temsîl kir û bi xwîna xwe ya paqij bingeha felsefeya jiyana azad danî ku em îro jê bawer dikin. Dema ku em wê bi bîr tînin, em ne tenê şehîdek bi rêzdarî bi bîr tînin, lê di heman demê de soza xwe nû dikin û dîroka xwe bi vedîtineke zelal û îradeyek bêdawî ji nû ve dinivîsin.” Îro, em hemû şehîdên Hezîranê bi bîr tînin û li beranber fedakariya wan bi rêzdarî radiwestin. Van hevalên ku rêya azadiya me vekirin û xewna pêkanîna xeyalên xwe yên şoreşgerî di me de çandin. Em careke din soz didin wan ku em ê bi biryardariyeke bê rawestan têkoşînê berdewam bikin heyanî ku em bigihîjin serkeftina ku wan ji bo wê şer kirine.” Bîranîna Zîlan bîranînek ji kokên têkoşîna azadiyê ya jinan e. Ji Rosa Luxemburg bigire heta Sakîna Cansiz, ji Sakîna bigire heta Heval Zîlan, û heta Zehra Berkel… navên nemir ku bîranîna têkoşîna jina azad şekil dan, jinan di sembolîkirina fedakarî û pêşengtiyê de gihandin asta xwedawendan.
Her jineke azad ku di vê rêyê de dimeşe, tiştek ji Zîlan di dilê xwe de hildigire. Û her cara ku em ji bo bîranîna wê dicivin, em dîrokekê nû dikin û mîrateyek… têkoşîna ji bo azadîyek dadperwer û berfireh xurt dikin.
Di dawiya axaftina xwe de, wiha got: Bi rihê têkoşîna me, bi felsefeya jin, jiyan azadî… em ê Sûriyeyek demokratîk, piralî û nenavendî ava bikin, ku dadperwerî serdest be û îradeya gel geş bibe.
Festîvalê cûrbecûr performansên hunerî pêşkêş kirin, yên herî berbiçav ev bûn:
– Komeke stranbêjiyê ku rihê berxwedan û hêviyê nîşan dide,
– Komeke govendê ku mîrat û nasnameya çandî nîşan dide,
– Nîşandana fîlman ku derbarê jinan û têkoşîna azadiyê ronî dikin.
Festîvala bîranîna Zîlan ne tenê wekî kêliyek sembolîk dibîne, lê di heman demê de wekî piştrastkirinek pratîkî jî dibîne ku jin di dilê projeya rizgariya demokratîk de xwe dicînin û ava dikin .
